Co oznacza, że „prawo nie działa wstecz”? Lex retro non agit to łacińska maksyma wywodząca się jeszcze z prawa rzymskiego. Obecnie jest to jedna z podstawowych zasad polskiego prawa karnego. Inaczej możemy ją nazwać zasadą nieretroaktywności prawa.
Oznacza ona, że przepisy prawa karnego nie mogą wywoływać skutków prawnych wobec czynów popełnionych przed ich wejściem w życie. Oznacza to, że niemożliwe jest skazanie, za czym popełniony przed ustanowieniem odpowiednich przepisów.
Zasada ta wynika z faktu, że żeby skazać daną osobę za popełnienie określonego czynu, konieczne jest, aby miała ona możliwość dowiedzieć się, jakie są zasady prawa, za których naruszenie może zostać skazana. Jeśli ten warunek nie jest spełniony, trudno mówić o popełnieniu przestępstwa.
Istnieją jednak pewne istotne wyjątki od zasady Lex retro non agit. Wiążą się one z sytuacją, gdy zastosowanie nowego prawa wiązałoby się z korzystnymi skutkami prawnymi dla podmiotów prawa. Nie jest natomiast złamanie tej zasady tak, aby umożliwić ukaranie kogoś.